1. Overwerken en salaris: Wanneer hebben werknemers het recht overuren betaald te krijgen? 
   
   Regels met betrekking tot overwerk zijn arbeidsvoorwaardelijke zaken en die liggen vastgelegd in een CAO of in de individuele arbeidsvoorwaarden (het arbeidscontract). Dit is per organisatie verschillend en daarom kan is hier geen pasklaar antwoord op te geven. 
   Veelal is het recht op betaald overwerk vastgelegd als uren die je maakt bovenop je contracturen. Hoe de uren uitbetaald worden, 100% of met een overwerktoeslag, kan daarbij verschillend zijn. Veelal moet het beleid gemaakte overuren met de leidinggevende afgesproken worden. Soms zijn er arbeidsvoorwaardelijke zaken vastgelegd dat je boven een bepaald salarisnivo zit geen overuren betaald krijgt. (Dat heet dan dat overuren bij je functie hoort).
   
   Tip: check  uw CAO/arbeidsvoorwaarden en kijk wat daar gezegd wordt over overwerk.
   
   
   
    
2. Wat is het aantal uren en dagen voor onderling beraad?
   De wet noemt als minimum voor het aantal uren voor overleg en beraad zestig uur per lid per jaar. In hetzelfde artikel staat ook een aantal dagen. Komen deze er boven op en mag dit worden vertaald in acht uur per dag? Dit getal van zestig uur per lid per jaar is het minimumaantal uren dat besteed kan worden aan andere activiteiten dan vergaderen en scholing. Bijvoorbeeld:
   - onderling overleg (zonder agenda en verslag)
   - werkgroepen
   - voorbereiding
   - contact met de achterban.
   Voor vergaderingen - zowel de eigen vergadering als de overlegvergadering met de bestuurder - geldt eenvoudig dat alle vergadertijd werktijd is. Voor scholing geldt voor OR-leden een minimum van vijf dagen per lid per jaar. Omrekenen is niet nodig, want het gaat over werkdagen. Als bij u de werkdag gemiddeld zeven uur telt, dan is dat de tijd die op een scholingsdag moet worden doorbetaald. Dit geldt overigens ook voor deeltijders.
   
   
   
    
3. Is de directeur verplicht om zestig uur uit te betalen?
   Onze directeur is niet bereid de OR-leden zestig uur per jaar extra uit te betalen. Ondanks dat dit het minimale aantal uren is dat de wet naast vergaderen en scholen beschikbaar stelt voor OR-werk. Hij vindt dat we eerst maar eens moeten aantonen dat we die tijd werkelijk gebruiken."
   
   Zijn standpunt is begrijpelijk. De zestig uur per lid per jaar zijn bedoeld voor overige OR-activiteiten. Ze worden in de regel binnen de omvang van het bestaande arbeidscontract uitgevoerd.
   Als het in een organisatie afspraak is deze activiteiten toe te voegen aan het takenpakket van de werknemer die ook OR-lid is, dan is daar op zich niets op tegen. U mag daar echter niet zonder meer van uitgaan.
   
   
   
    
4. Hoe kunnen wij urenvrijstelling regelen?
   "Tot voor kort kregen de leden van de OR en de OR-commissies alle tijd die ze nodig meenden te hebben. Nu is er sinds kort een interim-manager, tevens bestuurder, die het mes in onze tijdsbesteding meent te moeten zetten. Kunnen we ons beroepen op verworven rechten?"
   
   Het blijkt maar weer eens hoe belangrijk het is over duidelijke, liefst schriftelijke afspraken te beschikken, ook - misschien wel juist - als alles goed gaat. Wat destijds niet is gebeurd, zal nu alsnog moeten gebeuren. De OR inventariseert zijn activiteiten en de tijd die de verschillende OR-leden daaraan besteden. Als het tijdsbeslag de wettelijke minima te boven gaat, moet de raad beargumenteren waarom dit nodig is. In overleg met de bestuurder probeert u het dan met elkaar eens te worden. De praktijk in het verleden werkt daarbij in uw voordeel, maar is niet voldoende. Misschien is de situatie en/of het inzicht sindsdien ingrijpend gewijzigd. Als u er met elkaar niet uitkomt, schakel dan de bedrijfscommissie in. Zorg er in ieder geval voor dat de afspraken nu wel vast komen te liggen. Bij voorkeur in een ondernemingsovereenkomst.
   
   
   
    
5. Wat is de gemiddelde vrijstelling voor OR-leden?
   "Onze onderneming telt ruim 900 medewerkers die op acht locaties werkzaam zijn. De OR is met dertien leden volledig bezet. Er zijn drie vaste OR-commissies. Hoeveel uur zijn OR-leden in dit soort ondernemingen gemiddeld vrijgesteld?"
   
   Breed aanvaarde vuistregel voor OR-werk is dat het minimaal vier uur per lid per week kost. Dit is dan inclusief vergaderen, exclusief scholing. Voorzitter en secretaris krijgen al gauw twee tot vier uur per week extra, mede afhankelijk van de aanwezigheid en omvang van het ambtelijk secretariaat.
   Zowel de omvang van uw onderneming als het aantal locaties kan reden zijn voor extra urenvrijstelling. Voor vaste commissies kunt u extra werktijd claimen, waardoor ook niet-OR-leden er deel van kunnen uitmaken.
   
   
   
    
6. Uren schrijven voor OR-werk?
   "De directie wil een opgave van de uren die de OR-leden aan het OR-werk besteden vanuit de gedachte 'dat het wel wat minder kan'. Moet de OR hieraan tegemoetkomen?
   
   Voor zover de aan OR-werk bestede tijd de wettelijke minima te boven gaat, moeten OR en bestuurder met elkaar afspraken maken over dat meerdere. Uren schrijven is een manier om meer inzicht te krijgen in het tijdsbeslag dat het OR-werk met zich meebrengt. Het leidt echter ook al snel tot discussies over de noodzakelijkheid van bepaalde OR-activiteiten.  Het is niet aan de bestuurder om te bepalen wat en hoe de raad moet doen. Blijven de meningen uiteenlopen dan kan de bedrijfscommissie behulpzaam zijn bij het vinden van overeenstemming.

< br>